Meisje stil maar, niets vertellen

Review van de Nederlandse film Sugar

Foto van Filmdepot op VPRO Cinema

"Meisjes mogen zelf niet kiezen, meisje stil maar, niets vertellen, jij moet alles zelf verwerken, meisje kent niet alle grenzen." Het nummer Meisjes Spelen Niet Buiten van Delany Lepelblad is de soundtrack van de nieuwe Nederlandse film Sugar. Regisseur Amira Duynhouwer maakt met de nieuwe film haar speelfilmdebuut in de bioscopen. Hoofdrolspeelster Delany speelt een jonge vrouw in een gewelddadige relatie. 

De film Sugar gaat over kapster Chyna die samen met haar twee zussen in de kapsalon van hun moeder werkt. Ze heeft een relatie met Raoul waarmee ze hun dochtertje Sugar heeft gekregen. Alles ziet er op het eerste gezicht goed uit, een letterlijk rooskleurig beeld vult het bioscoopscherm, maar dan valt de eerste klap. Raoul schiet voor het eerst uit zijn slof en weg is de rooskleurigheid. De emoties achter de gesloten deur zijn zwaar na het eerste incident en zelfs Raoul ziet in dat dit niet had mogen gebeuren. 

De cadeaus en excuses vliegen om de oren, totdat Chyna zegt hem nog een kans te willen geven. Een kans, worden twee kansen, totdat het al de derde kans is. Pas zodra Raoul zijn hardhandigheid vergeet te bewaren voor achter de gesloten deuren, lijkt er een einde aan te komen. Hij slaat de kapsalon aan gort met een breekijzer terwijl Chyna, Sugar en haar zussen beduusd toe kijken. De politie komt erbij en Chyna wordt geconfronteerd met de keiharde waarheid; dit is geen liefde voor jou of je kind. De veiligheid van Sugar is de doorslaggevende factor en Chyna komt in een blijf-van-mijn-lijf-huis terecht. 

Dit is helaas niet het einde voor het contact tussen Raoul en Chyna. Het blijf-van-mijn-lijf-huis op een Waddeneiland drijft Chyna tot wanhoop en al gauw zit ze met Sugar weer in de auto bij Raoul. De zussen proberen er van alles aan te doen, maar het heeft geen enkele invloed. Sugar heeft geen zoetsappig einde, maar dat past misschien ook niet bij het verhaal. 

Conservatieve opvattingen
Dan zou je denken, hoe actueel is deze film nog aangezien we toch een redelijk progressief land zijn? Nou dat blijkt toch wel mee te vallen. Uit een onderzoek van de universiteiten van Amsterdam en Tilburg komt naar voren dat Nederlanders geweld tegen vrouwen minder vaak afkeuren dan voorheen. Het percentage mensen dat geweld tegen vrouwen altijd afkeurt is van 88% naar 84% gegaan. In de eerste instantie lijkt dit geen grandioos verschil, maar volgens de onderzoekers is dit schrikbarend. 

UvA-onderzoeker Mark Boukes denkt dat de oorzaak ligt in de veranderende opvattingen in de maatschappij. Door de groeiende populariteit van de manosfeer krijgen conservatieve meningen over de rolverdeling tussen mannen en vrouwen meer aanhangers. Het is nog maar de vraag of dit een tijdelijke schommeling is. 

Femicide 
Huiselijk geweld kent verschillende vormen en kan uiteindelijk zelfs overgaan in femicide. De afgelopen vijf jaar zijn er jaarlijks 43 vrouwen slachtoffer geworden van moord of doodslag. Dat is ongeveer een vrouw per acht dagen, waar bij de helft de (ex)-partner vermoedelijk de dader was. 

Nederland is niet het enige land waar femicide nog steeds een probleem is. Schrijfster Lisa Loeb heeft deze week zelfs gepleit bij de Verenigde Naties voor een wereldwijde aanpak tegen femicide. "We verschillen op allerlei fronten qua landen, maar twee dingen hebben alle landen gemeen. Nergens is een vrouw gelijk aan een man, zelfs niet op IJsland, het meest genderequal land, al zeventien jaar. En overal ter wereld komt femicide voor." 

Zoals Loeb al eerder aanhaalde in haar boek Fopfeminisme klinkt Nederland progressiever dan het daadwerkelijk is. "We hebben eigenlijk een hele conservatieve aard als het gaat over man-vrouwverhoudingen. Het is daarom heel belangrijk dat we femicide agenderen. Dat is echt de uiterste, meest dodelijke consequentie van genderongelijkheid, maar er zit nog heel veel onder." Het grootste bewijs van het gebrek aan progressiviteit in Nederland is onze dalende positie op de wereldranglijst voor emancipatie. Waar we eerst op de 28ste plek stonden, zijn we nu al gedaald tot de 46ste positie. 

Femicide blijft helaas niet bij cijfers en data. Vanaf 13 oktober is er bij het station van Geldermalsen een buitententoonstelling te bezoeken over femicide. De tentoonstelling bestaat uit dertien persoonlijke verhalen van vrouwen die door hun partner om het leven zijn gebracht. De verhalen zijn bedoeld om signalen beter in kaart te brengen en zo op tijd in te kunnen grijpen. Tijdens de officiële opening op 15 oktober zullen de moeder en vriendin van een van de slachtoffers vertellen over haar leven. Enkele rode vlaggen die ze op deze manier bespreekbaar willen maken zijn, dwingende controle, intimidatie, isolatie en bedreiging vanuit de partner. 

Muisje 
Voor Chyna kon het helaas niet met praten worden opgelost. Het bespreekbaar maken van dit onderwerp is dus helaas nog anno 2026, maar hoe meer we gaan praten hoe beter. De film geeft ook mee hoe belangrijk het is om op tijd rode vlaggen te herkennen. Van het hebben van geen eigen bankrekening of afhankelijk zijn van het inkomen van de partner, tot aan het verwijderen van berichten van mannen omdat de partner er mogelijk boos over zou kunnen worden. 

Gedurende de film zie je dat Chyna eigenlijk op haar tenen loopt en zichzelf steeds verder wegstopt. Hoe voorzichtiger ze loopt, hoe kleiner de kans dat Raoul reden ziet om haar aan te vallen. Chyna leeft als een muisje en niemand zou moeten leven als een klein muisje in haar eigen relatie. 

"Ik zing het zachtjes en fluister. Mijn stem heeft het zo vaak gezegd. Is er nog iemand die luistert naar mij. Meisjes spelen niet meer buiten." 

Steun LOVER! 
LOVER draait uitsluitend op vrijwilligers en donaties. Wil je dat Nederlands oudste feministische tijdschrift blijft bestaan? Help ons door een (eenmalige) donatie. Elke euro is welkom en wordt gewaardeerd. Meer informatie vind je hier. 
Meer LOVER? Volg ons op Instagram, LinkedIn en Facebook.